Najważniejszym źródłem jest jego list do pisma Banner of Light z 21 stycznia 1883 roku, później przedrukowany jako The Origin of Oahspe. Poniżej oddzielam tę osobistą relację od nauk samej księgi.
Co Newbrough mówił o piśmie automatycznym?
Twierdził, że Oahspe zostało zapisane mechanicznie przez jego ręce, pod wpływem inteligencji innej niż jego własna. Według niego automatyczne ruchy rąk nie były rzadkim darem: występowały u wielu osób, a podatność na taki wpływ można było rozwijać. To było jego przekonanie i opis przeżycia, nie ustalenie potwierdzone niezależnym badaniem.
Jego opowieść zaczyna się dużo wcześniej niż przy maszynie do pisania. Podczas spotkań spirytystycznych siedział w kręgu; gdy kładł ręce na stole, miały poruszać się bez jego zamiaru. Pisały wiadomości w różnych kierunkach, także wspak. Utrzymywał, że nie umiał tego zatrzymać inaczej niż odsuwając się od stołu. Opisywał też zmiany dotyczące mowy, widzenia i słyszenia. Następnie, jak podawał, badał ponad 200 mediów, niekiedy goszcząc je u siebie, i obserwował u nich mimowolne ruchy lub trans.
Po latach przygotowań miał przejść od pisania przy stole do automatycznego pisania na maszynie. Opisywał światło padające na dłonie, słyszalne dla niego głosy aniołów i widziane nad głową dłonie. Pierwsza sesja przy maszynie miała trwać około piętnastu minut; później pisał przed świtem przez około pół godziny dziennie przez pięćdziesiąt tygodni. Twierdził również, że polecono mu nie czytać powstających stron aż do zakończenia pracy. Rysunki miał wykonywać w podobny sposób, choć przyznawał, że część skopiował z innych książek na otrzymane polecenie.
Zwraca uwagę, że Newbrough celowo pominął opis metody i nazwisko ludzkiego autora w pierwszym wydaniu. Wyjaśniał, że osoby nieznające zjawisk spirytystycznych i tak by mu nie uwierzyły, a twierdzenie o pisaniu przez anioły naraziłoby go na zarzut oszustwa. Jednocześnie argumentował, że książkę należy oceniać według jej treści, nie według rzekomego pochodzenia.
Jaki miał stosunek do spirytyzmu?
Zaczął jako uczestnik i badacz praktyk spirytystycznych, po czym uznał je za niewystarczające. Według własnych słów dochodzenie do wiary w spirytyzm zajęło mu dziesięć–piętnaście lat. Nie interesowały go jednak przede wszystkim wiadomości od zmarłych krewnych ani odpowiedzi na codzienne pytania. Chciał wiedzieć, jak wygląda życie duchów, czym zajmują się aniołowie i jak zbudowany jest wszechświat. Właśnie to miało skłonić go do poszukiwania kontaktu z istotami, które uważał za duchowo wyższe.
Sądził, że jakość kontaktu zależy od stanu moralnego i sposobu życia medium. Relacjonował, że odstawił mięso, ryby, mleko i masło, wstawał przed świtem, kąpał się dwa razy dziennie i codziennie przez pół godziny analizował własne myśli oraz postępowanie. Za warunki kontaktu z „aniołami” uznawał uczciwość wobec własnego sumienia, wyrzeczenie się egoizmu i czystość. Są to jego zalecenia religijne; jego relacja nie dowodzi, że dieta czy pora dnia wywołują kontakt ze zmarłymi.
Sama Oahspe idzie krok dalej i ostrzega przed bezkrytycznym zaufaniem do przekazów spirytystycznych. W Księdze Dyscypliny, II:8–12 mówi, że duchy zachowują po śmierci dawne uprzedzenia i cechy charakteru, mogą przekazywać sprzeczne nauki, a wśród mediów bywają osoby mądre i zwodnicze. W Księdze Sądu, I:11–15 szczególnie przestrzega przed pytaniami o pieniądze, małżeństwo i osobiste korzyści oraz przed przyjmowaniem deklaracji ducha, że jest sławną postacią historyczną.
Jest tu jeszcze subtelniejsza uwaga. Księga Sądu, II:7–10 dopuszcza, że człowiek mówiący w transie może uznać własną wypowiedź za słowa anioła, a także że może przypisać sobie wypowiedź, którą uważa za anielskie natchnienie. Zaleca ocenę treści przekazu, bez rozstrzygania jego wartości na podstawie przypisanego mu źródła. To chyba najważniejszy fragment Oahspe dla kogoś, kto chce badać pismo automatyczne krytycznie.
Moje odczytanie stanowiska Newbrougha: uznawał zjawiska mediumiczne za realne, ale uważał zwykły spirytyzm za zbyt skupiony na widowiskowych manifestacjach i sprawach osobistych. Oahspe miało przesunąć uwagę ku ocenie przekazu, rozwojowi moralnemu i działaniu na rzecz innych. To interpretacja wynikająca z zestawienia jego listu z przywołanymi rozdziałami księgi, a nie dosłowna deklaracja autora.